Elektrikli otomobillerin uzun yolculuklarda şarj istasyonunda beklemesi gelecekte büyük ölçüde azalabilir. Honda, elektrikli araçlara yol üzerinde hareket halindeyken kablosuz olarak enerji aktarılmasını sağlayacak yeni bir teknoloji geliştirdiğini açıkladı. Sistemin bir sonraki aşamasında gerçek otoyol koşullarında testler gerçekleştirilecek.
Honda R&D, Taisei Corporation ve Taisei Rotec Corporation tarafından ortaklaşa geliştirilen sistem, yol yüzeyinin altına yerleştirilen donanımlar aracılığıyla elektrikli araçlara kablo bağlantısı olmadan enerji aktarılmasını amaçlıyor.
Dynamic Wireless Power Transfer (DWPT) olarak adlandırılan teknoloji sayesinde uyumlu elektrikli araçların hareket halindeyken enerji alabilmesi hedefleniyor. Honda, özellikle ağır ticari elektrikli araçlara yönelik çalışmalarda 150 kW'a kadar güç aktarımının test edilmesini planlıyor.
Ancak teknoloji henüz ticari kullanıma sunulmuş değil. Honda ve ortakları sistemi önce özel test yollarında, ardından 2027 mali yılından itibaren Japonya'daki gerçek bir otoyolda deneyecek.
Elektrikli araçlar giderken nasıl şarj olacak?
Honda'nın üzerinde çalıştığı sistem klasik kablosuz telefon şarjına benzer bir temel prensipten yararlanıyor ancak çok daha yüksek güç seviyelerinde ve hareket halindeki araçlarla çalışacak şekilde tasarlanıyor.
Yolun altına yerleştirilen güç verici üniteler ile aracın alt kısmında bulunan alıcı ünite arasında manyetik bağlantı kullanılıyor. Elektrik enerjisi böylece fiziksel bir kablo bağlantısına ihtiyaç duyulmadan araca aktarılıyor.
Sistem üç temel bölümden oluşuyor:
- Yol tarafında bulunan DC güç kaynağı sistemi,
- yol yüzeyinin altına yerleştirilen güç verici üniteler,
- elektrikli aracın altında bulunan güç alıcı ünitesi.
Araç sistemin bulunduğu yol bölümünden geçerken yol içerisindeki verici donanım enerjiyi araçtaki alıcıya iletiyor. Böylece aracın bataryasına veya elektrik sistemine sürüş sırasında enerji sağlanabiliyor.
Honda sistemi Taisei ile birlikte geliştiriyor
Projede üç şirket farklı alanlardan sorumlu.
Taisei Corporation, sistemin yüksek tepkili DC güç kaynağını geliştirirken Honda R&D yolun içine yerleştirilecek güç verici sistem ve araç üzerindeki güç alıcı donanım üzerinde çalışıyor.
Taisei Rotec ise söz konusu elektronik donanımların yol yüzeyine nasıl yerleştirileceğini ve yol yapısının uzun süreli kullanıma nasıl dayanacağını araştırıyor.
| Özellik | Honda'nın açıkladığı bilgi |
|---|---|
| Teknoloji | Dinamik kablosuz güç aktarımı (DWPT) |
| Çalışma yöntemi | Manyetik bağlantı üzerinden kablosuz enerji aktarımı |
| Hedef güç | Ağır ticari araç uygulamalarında 150 kW'a kadar test edilecek |
| Ağır araç hedefi | Yaklaşık 20 ton brüt araç ağırlığına sahip büyük ticari araçlar |
| Dayanıklılık testi | 1 milyon tekerlek yüküne eşdeğer test |
| Gerçek yol testi | 2027 mali yılından itibaren |
| Test konumu | Tateyama Otoyolu, Chiba, Japonya |
Öncelik elektrikli kamyonlarda olacak
Teknoloji gelecekte binek elektrikli otomobillerde de kullanılabilecek şekilde geliştiriliyor. Ancak Honda ilk etapta lojistik ve taşımacılık sektörüne odaklanmayı planlıyor.
Bunun önemli bir nedeni ağır ticari araçların uzun mesafeler katetmesi ve büyük bataryalara ihtiyaç duyması. Elektrikli bir kamyonun yolculuk sırasında enerji alabilmesi, şarj için verilen molaların ve çok büyük bataryalara duyulan ihtiyacın azaltılmasına yardımcı olabilir.
Honda, hareket halinde kablosuz enerji aktarımının evde veya şarj istasyonlarında gerçekleştirilen şarj işlemlerinin sıklığını azaltabileceğini düşünüyor.
Bu yaklaşım özellikle belirli güzergâhlarda sürekli çalışan kamyonlar, otobüsler ve diğer ticari araçlar için önemli avantajlar sağlayabilir.
20 tonluk araçlara dayanacak yol geliştiriliyor
Elektronik donanımı asfaltın altına yerleştirmek projenin yalnızca bir bölümünü oluşturuyor. Sistemin günlük trafikte kullanılabilmesi için yolun üzerinden geçen ağır araçlara uzun yıllar dayanması gerekiyor.
Honda ve ortaklarının test ettiği yol yapısı, yaklaşık 20 ton brüt ağırlığa sahip büyük ticari araçların oluşturduğu yüklere dayanabilecek şekilde geliştiriliyor.
Güç aktarım ünitelerinin yolun içine yerleştirilmesi nedeniyle hem elektronik donanımın hem de çevresindeki asfalt yapısının zaman içerisinde bozulmaması gerekiyor.
Şirketler bu nedenle güç aktarımı kadar yol mühendisliği ve dayanıklılık üzerinde de çalışıyor.
1 milyon tekerlek yüküne eşdeğer test yapılacak
Projenin bir sonraki aşaması 2026'nın sonlarında başlayacak. Taisei Group'un Tamura'daki Future Technology Field tesisinde yeni bir test yolu oluşturulacak.
Honda'nın açıklamasına göre burada gerçek araçlar kullanılarak 1 milyon tekerlek yüküne eşdeğer uzun süreli dayanıklılık testi gerçekleştirilecek. Testlerde tekerlek başına 49 kN yük esas alınacak.
Aynı test yolunda kablosuz enerji aktarım performansı da ölçülecek.
Bunun yanında elektromanyetik alanın yol çevresine istenmeyen şekilde yayılmasını önlemeye yönelik önlemler değerlendirilecek. Böylece yalnızca sistemin performansı değil, yol altyapısına gömülü güç aktarım ünitelerinin güvenliği de incelenecek.
150 kW'a kadar güç aktarımı hedefleniyor
Honda'nın açıkladığı en dikkat çekici teknik hedeflerden biri güç seviyesi.
Şirketler gelecekte ağır ticari elektrikli araçlarda kullanılabilmesi amacıyla sistemin 150 kW'a kadar yüksek güç seviyelerindeki performansını doğrulamayı planlıyor.
Burada önemli bir ayrım bulunuyor: 150 kW değeri, sistemin bugün otoyolda sürekli olarak sağladığı doğrulanmış bir şarj gücü değil. Honda bu seviyeye kadar güç aktarımının gelecek testlerde doğrulanacağını belirtiyor.
Ayrıca araçların yüksek hızda hareket ettiği durumlarda kablosuz enerji aktarımının ne kadar güvenilir şekilde sürdürülebildiği de test edilecek.
Mevcut asfalt yollar da dönüştürülebilecek
Teknolojinin yaygınlaşabilmesi için bütün yolların sıfırdan yapılması gerçekçi olmayacağından Honda ve ortakları mevcut asfaltın dönüştürülebilmesini de projenin önemli parçalarından biri olarak görüyor.
Geliştirilen güç verici ünitenin yapısı, mevcut yol yüzeyinin frezelenerek gerekli bölümün açılmasına ve donanımın asfalt içerisine gömülmesine uygun şekilde tasarlanıyor.
DC dağıtım mimarisi sayesinde yolun altındaki kablolamanın ve gerekli bileşen sayısının azaltılması da hedefleniyor.
Honda, bu yapının yalnızca mevcut asfaltlara kurulumda değil, gelecekte gerçekleştirilecek yol yenileme çalışmalarında da avantaj sağlayacağını belirtiyor.
2027'de gerçek otoyola çıkacak
Laboratuvar ve özel test yolu çalışmalarının ardından projenin en önemli aşamalarından biri gerçek trafik ortamında gerçekleştirilecek.
Honda, Taisei ve Taisei Rotec; NEXCO East tarafından yürütülen Tateyama Project kapsamında dinamik kablosuz güç aktarımı testlerine katılacak.
Testler Japonya'nın Chiba bölgesindeki Tateyama Otoyolu üzerinde gerçekleştirilecek.
Honda'nın takvimine göre gerçek yol gösterim testlerinin Japonya'nın 2027 mali yılından, yani 1 Nisan 2027 sonrasındaki dönemden itibaren başlaması planlanıyor.
Elektrikli araçlarda daha küçük bataryaların önünü açabilir
Hareket halindeyken şarj teknolojisinin uzun vadede yaratabileceği en önemli değişikliklerden biri batarya boyutları olabilir.
Günümüzde elektrikli araçlarda uzun menzil elde etmek için yüksek kapasiteli ve dolayısıyla ağır batarya paketleri kullanılıyor. Araçların ana güzergâhlarda sürüş sırasında düzenli olarak enerji alabildiği bir gelecekte, teorik olarak aynı kullanım senaryosu daha küçük bataryalarla gerçekleştirilebilir.
Bu durum araç ağırlığının ve batarya için kullanılan ham madde miktarının azaltılmasına katkı sağlayabilir.
Ancak bunun gerçekleşebilmesi için kablosuz şarj altyapısının yeterince geniş bir yol ağına kurulması gerekir. Yol altyapısının dönüştürülmesinin maliyeti, bakım gereksinimleri, enerji verimliliği ve farklı üreticilerin araçlarıyla uyumluluk gibi konular da teknolojinin ticari geleceğini belirleyecek.
Şarj istasyonlarının yerini hemen almayacak
Honda'nın teknolojisi elektrikli araçların geleceği açısından dikkat çekici olsa da mevcut hızlı şarj istasyonlarının kısa vadede ortadan kalkacağı anlamına gelmiyor.
Dinamik kablosuz şarj sistemi için yolların özel güç aktarım donanımıyla donatılması ve araçlarda uyumlu alıcıların bulunması gerekiyor. Bu da büyük ölçekli altyapı yatırımı anlamına geliyor.
Bu nedenle teknolojinin ilk kullanım alanının, aynı güzergâhlarda yoğun şekilde çalışan ticari araçlar olması daha gerçekçi görünüyor.
Başarılı olması halinde ise sistem ilerleyen yıllarda binek elektrikli otomobillere kadar genişleyebilir. Böyle bir senaryoda sürücüler uzun yolculuklarda belirli otoyol bölümlerinden geçerken araçlarının bataryasına enerji aktarabilir.
Elektrikli araçlarda şarj anlayışı değişebilir
Elektrikli araçların yaygınlaşmasının önündeki temel konulardan biri şarj altyapısı olmaya devam ediyor. Honda'nın dinamik kablosuz enerji aktarımı projesi ise soruna farklı bir yaklaşım getiriyor: Aracı şarj cihazına götürmek yerine şarj sistemini doğrudan yolun içine yerleştirmek.
Honda 2021'den bu yana DWPT teknolojisi üzerinde çalışıyor. Taisei ve Taisei Rotec ile manyetik bağlantılı yol sistemi üzerine ortak araştırmalar ise 2025'te başladı.
Şimdi proje özel test ortamından gerçek otoyol testlerine doğru ilerliyor. 150 kW'a kadar güç aktarımı, ağır ticari araç dayanıklılığı ve yüksek hızdaki performans hedefleri başarıyla doğrulanırsa teknoloji özellikle elektrikli lojistik araçları için önemli bir alternatif haline gelebilir.
Ancak Honda'nın çalışması henüz geliştirme ve doğrulama aşamasında. Teknolojinin yaygın otoyol kullanımına ne zaman geçeceği veya kurulum maliyetinin ne olacağı konusunda şirket tarafından açıklanmış bir ticari takvim bulunmuyor.
Kaynak: Honda Motor ve çeşitli teknoloji kaynakları
Görseller ilgili markaların tanıtım ve basın materyallerinden derlenmiştir.
0 Yorumlar